In de islam is het verboden de god Allah of Mohammed, die als profeet geldt, af te beelden. Verschillende Nederlandse kranten, waaronder BN/DeStem, plaatsen de cartoons als illustratie bij het nieuws, niet als statement zoals bij France Soir. Het Algemeen Dagblad zette de tekeningen op zijn site.

De redacties van Trouw en Volkskrant, die de spotprenten ook afdrukten, stellen de tekeningen nogmaals te zullen plaatsen als het nieuws zich daarvoor leent. Ook het Nederlandse Kamerlid Geert Wilders heeft de cartoons op zijn website geplaatst. Hij laat weten hiermee steun te willen betuigen aan de de makers.

De cartoons waren eind september door de Deense krant Jyllands Posten gepubliceerd als actie voor de vrijheid van meningsuiting en tegen zelfcensuur.

De Deense premier Rasmussen noemde de wereldwijde woede onder moslims alarmerend. Denemarken moet het opnemen tegen ‘stuurloze krachten’, zei hij. Deense burgers roepen elkaar per sms op mohammedaanse winkels te mijden.

In tal van moslimlanden worden Deense producten geboycot. De Deense firma Arla Foods zag zich al genoodzaakt zijn fabriek in Saudi-Arabië met achthonderd medewerkers stil te leggen. Het islamitische Syrië trok gisteren zijn ambassadeur uit Kopenhagen terug, nadat eerder de eveneens mohammedaanse landen Libië en Saudi-Arabië hun hoogste gezant al hadden teruggeroepen.

De Deense ambassade in de Syrische hoofdstad Damascus was ongeveer een uur ontruimd na een bommelding, die echter vals bleek te zijn. Ook gisteren vonden in meerdere Arabische staten protestdemonstraties tegen de spotprenten plaats. In de Jemenitische hoofdstad Sanaa gingen duizenden vrouwen de straat op.

Mijn reactie:

Met mijn artikel van 6 februari kon ik alleen maar voorvoelen dat hier nog van alles door zou ontstaan.

Wat is ondergeschikt waaraan? Bestuurlijk West-Europa heeft al lang besloten tot een scheiding van kerk en staat. En de islam-landen houden juist vast aan hun principe om dat bestuurlijk niet te doen.

Landen respecteren dit verschil in opvatting volledig van elkaar en laten elkaar daarin normaal gesproken vrij. Zelfs Amerika dringt dat principe niet op aan Irak! Daar werkt men mee aan een staatsinrichting op lokale grondslag. Wel democratie maar met respect voor de overtuiging van de inwoners van Irak.

In dit opzicht is alle commotie in de verschillende landen over deze spotprenten vooral bedoeld voor eigen / intern gebruik. Dat komt ook in Amerika vaak voor: voor interne doeleinden wordt het buitenland uitgefoeterd, terwijl men er dan een week later weer op bezoek gaat om de banden aan te halen!

Overigens valt meteen op, dat de woede van de islam-landen zich richt op de regeringen en de vrije pers; maar die gaan in onze samenleving helemaal niet over de vrijheid van meningsuiting. Uiteindelijk kan bij ons de rechter bepalen of een uiting grenzen overschrijft. Maar als dat besef al ontbreekt, krijg je natuurlijk heel snel onoplosbare kwesties.

Verder valt op dat de woede zich ook niet richt op de inhoud maar op de boodschapper. In feite stelt de tekenaar iets aan de kaak maar daarover hoor je niemand klagen. Terwijl dat nu juist de essentie van de plaatjes is: iets aan de kaak stellen dat in islam-landen schering en inslag is. En men reageert daar dan bevestigend op door te laten zien hoe onverdraagbaar men met dergelijke kritiek omgaat. De boodschapper moet onthoofd in plaats van een gesprek op inhoud voeren.

Voor allochtonen die naar Europa zijn verhuisd is dit allemaal veel dichterbij, en naar ik aanneem veel moeilijker. Ze voelen zich regelmatig op hun geloofsovertuiging aangevallen maar moeten hier de lokale regels respecteren. Ik denk dat ze dan terecht van zich laten horen. Niet om ons principe van scheiding van kerk en staat aan te tasten. Dat is normaal gesproken ook in hun voordeel, want anders hadden ze zich hier met hun huidige geloofsovertuiging helemaal niet kunnen vestigen. Maar wel om te benadrukken dat wij respectloos met hun ideeen omgaan. En daar kunnen ze zich terecht over beklagen in mijn ogen.

Het is voor mij vergelijkbaar met bijv. het koningshuis dat klaagt over een onheus artikel, of de Christenunie die zich beklaagt over uitingen van goddelozen. Men klaagt terecht om uitdrukking te geven aan het eigen misnoegen. Maar die klacht heeft nooit tot bedoeling om de essentie van de vrijheid van meningsuiting aan te willen tasten. Want daar maakt men op die manier namelijk graag gebruik van! En zo is dit naar ik hoop ook voor islam-allochtonen die in West-Europa wonen. Ze mogen en moeten klagen als er iets gebeurt dat hen niet zint. Maar daar hoeven de autochtonen niet hun principes voor opzij te zetten.

Voor het realiseren van hun doelstellingen kunnen ze in West-Europa overigens wel een politieke partij beginnen, zodat ze op een democratische manier proberen meer van hun gelijk te halen.

In deze blog pleitte ik op 6 februari voor meer respect en begrip voor elkaar. Hoewel de gebeurtenissen met deze spotprenten hiermee in tegenspraak lijken, zijn ze dat voor mij bij nadere beschouwing niet. Goed dat het gebeurt. We worden wakker naar elkaar en zoeken de discussie. Dit kan het einde inluiden van de overschilligheid die we naar elkaar hadden ontwikkeld.

Later, na het lezen van enkele reacties uit andere West-Europese landen:

Ja, dit wordt moeilijk. Er is in Europa te weinig tijd gestoken in een afgewogen visie op integratie en uitingen van religie, vandaar allerlei losvaste reacties. Het ontslag van de directeur van de FranceSoir is er een triest voorbeeld van. Overigens bleek die krant eigendom te zijn van de Egyptenaar Raymond Lakah, wat alles nog meer op scherp zet. Wordt jammer genoeg vervolgd.